O tych wyborach

Wybory prezydenckie 2010 odbyły się w wyjątkowych, dramatycznych okolicznościach. Zaledwie 10 tygodni wcześniej, 10 kwietnia 2010 r., w katastrofie lotniczej pod Smoleńskiem zginął urzędujący prezydent Lech Kaczyński wraz z 95 innymi osobami, w tym wieloma przedstawicielami polskich elit politycznych i wojskowych — lecąc na uroczystości upamiętnienia ofiar Zbrodni Katyńskiej. Obowiązki głowy państwa przejął Marszałek Sejmu Bronisław Komorowski (PO), który stał się głównym kandydatem w przyśpieszonych wyborach. PiS wystawiło brata tragicznie zmarłego prezydenta, Jarosława Kaczyńskiego.

W I turze 20 czerwca Komorowski wygrał z wynikiem 41,54% przed Kaczyńskim (36,46%) i Grzegorzem Napieralskim z SLD (13,68%). W II turze 4 lipca Komorowski zwyciężył 53,01% do 46,99%, uzyskując przewagę ponad 1 mln głosów. Dla PiS była to kolejna porażka po utracie władzy w wyborach parlamentarnych 2007 r. Komorowski był czwartym prezydentem III RP i pierwszym z PO na tym stanowisku.

Porównanie z wyborami 2005

Wskaźnik 2005 2010 Zmiana
II tura — kandydat PiS 54,04% 46,99% −7,05 pp
II tura — kandydat PO 45,96% 53,01% +7,05 pp
Przewaga zwycięzcy ~1 236 tys. ~1 015 tys.
I tura — 3. miejsce 15,11% 13,68% −1,43 pp
Frekwencja II tury 50,99% 55,31% +4,32 pp

Kandydaci — sylwetki

Bronisław Komorowski

PO (Marszałek Sejmu) · II tura: 53,01%

Marszałek Sejmu, pełniący obowiązki Prezydenta po katastrofie smoleńskiej. Wygrał wybory zarządzone przedterminowo po śmierci Lecha Kaczyńskiego (10 kwietnia 2010 r.), stając się prezydentem w niezwykłych historycznych okolicznościach.

Jarosław Kaczyński

PiS · II tura: 46,99%

Brat bliźniak tragicznie zmarłego Prezydenta Lecha Kaczyńskiego. Jego kampania odbywała się w cieniu tragedii smoleńskiej. Po porażce pozostał liderem opozycji PiS przez kolejną dekadę, do zwycięstwa w wyborach parlamentarnych 2015 r.

Grzegorz Napieralski

SLD · I tura: 13,68%

Lider SLD. Trzecie miejsce z 13,68% było znacznie lepszym wynikiem niż prognozowano — apogeum kariery Napieralskiego. Sukces SLD w 2010 r. był jednak chwilowy: partia lewicy stopniowo traciła poparcie przez kolejne lata.

How many rounds does the presidential election have?

Up to two. If no candidate wins an outright majority (over 50% of valid votes) in Round 1, a Round 2 is held 14 days later between the top two candidates. The candidate with more votes in Round 2 wins.

What happened after the Smolensk disaster?

After President Lech Kaczyński died on 10 April 2010, the duties of the President were assumed by Marshal of the Sejm Bronisław Komorowski — in accordance with Article 131 of the Constitution. New elections had to be called within 14 days; they were held on 20 June 2010 (Round 1) and 4 July 2010 (Round 2).

What are the President's powers?

The President is Commander-in-Chief of the Armed Forces, ratifies international treaties, appoints judges, and nominates senior officials. The key power is the veto right — the Sejm overrides it by a 3/5 majority of the statutory number of MPs (276 of 460).

How long is the term and can it be repeated?

The presidential term is 5 years. The Constitution allows a maximum of two terms. Bronisław Komorowski served one full term (2010–2015), sought re-election in 2015, but lost to Andrzej Duda.